Tóm tắt: Bitcoin vừa có màn tăng giá ấn tượng khi vượt từ vùng dưới 70.000 USD lên gần 80.000 USD chỉ trong vài ngày, tương ứng mức tăng 25%. Nguyên nhân chính được cho là từ động thái mua lại trái phiếu kho bạc Mỹ (Treasury buyback) của Bộ Tài chính, giúp kéo lợi suất dài hạn thoát khỏi đỉnh 19 năm và châm ngòi cho một đợt short squeeze kỷ lục trên thị trường crypto vốn đang quá bi quan. Các nhà phân tích nhấn mạnh động thái này không phải là nới lỏng định lượng (QE), nhưng thanh khoản được cải thiện đủ để thổi bùng đà tăng.
Bối cảnh thị trường
Trước khi có động thái mới, thị trường tài chính toàn cầu đang chịu áp lực lớn khi lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn dài chạm mức cao nhất trong 19 năm. Điều này gây sức ép lên các tài sản rủi ro, trong đó có bitcoin. Giá bitcoin đã có lúc rơi về vùng 64.000 USD, khiến nhiều nhà đầu tư đặt cược giá sẽ tiếp tục giảm.
Động thái mua lại trái phiếu kho bạc
Bộ Tài chính Mỹ bất ngờ công bố chương trình mua lại trái phiếu kho bạc, một công cụ từng được sử dụng để quản lý thanh khoản thị trường. Động thái này được giới phân tích đánh giá là một “tweak” (điều chỉnh nhỏ) nhưng có tác động lớn, vì nó giúp giảm áp lực nguồn cung trái phiếu và kéo lợi suất dài hạn đi xuống. Cụ thể, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm và 30 năm đã giảm mạnh từ đỉnh, tạo điều kiện cho dòng vốn quay lại các tài sản rủi ro.
Mua lại trái phiếu kho bạc là việc chính phủ dùng ngân sách để mua lại trái phiếu đã phát hành trước đó trên thị trường, nhằm điều tiết thanh khoản và ổn định lãi suất. Động thái này khác với nới lỏng định lượng (QE) – vốn là chương trình mua tài sản quy mô lớn của ngân hàng trung ương để bơm tiền trực tiếp vào nền kinh tế.
Kích hoạt short squeeze kỷ lục
Việc lợi suất giảm đã khiến những nhà đầu tư đang bán khống bitcoin (short) phải vội vã mua lại để đóng vị thế, tạo ra hiện tượng short squeeze. Theo dữ liệu on-chain, đây là đợt short squeeze lớn nhất trong lịch sử với lượng thanh lý các vị thế short lên đến hàng tỷ USD trong vòng 48 giờ. Cú ép giá đã đẩy bitcoin tăng nhanh từ 68.000 USD lên gần 80.000 USD.
Short squeeze là hiện tượng giá tài sản tăng mạnh khiến những người đã bán khống (đặt cược giá giảm) buộc phải mua lại tài sản với giá cao hơn để hạn chế thua lỗ, đẩy giá càng tăng thêm.
Phân tích từ chuyên gia
Các nhà phân tích tại các ngân hàng lớn như JPMorgan và Goldman Sachs đều nhấn mạnh rằng động thái mua lại trái phiếu kho bạc không phải là QE. Tuy nhiên, nó gửi tín hiệu rằng chính phủ Mỹ quan tâm đến việc kiểm soát chi phí vay dài hạn, qua đó cải thiện tâm lý thị trường. Một số người cho rằng đây là yếu tố kích hoạt, nhưng đà tăng của bitcoin còn được hỗ trợ bởi dòng vốn ETF và tâm lý lạc quan trước kỳ vọng cắt giảm lãi suất.
Những số liệu quan trọng
- Bitcoin tăng 25% chỉ trong vài ngày, từ khoảng 64.000 USD lên gần 80.000 USD.
- Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn dài rời mức đỉnh 19 năm.
- Đợt short squeeze ghi nhận thanh lý vị thế short lớn nhất từ trước đến nay.
- Khối lượng giao dịch bitcoin tăng đột biến trên các sàn lớn như Binance, Coinbase.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao bitcoin tăng giá mạnh?
Chủ yếu nhờ động thái mua lại trái phiếu kho bạc của Mỹ, giúp giảm lợi suất dài hạn và tạo hiệu ứng short squeeze khiến giá tăng chóng mặt.
Mua lại trái phiếu kho bạc khác gì QE?
Mua lại trái phiếu kho bạc là nghiệp vụ của Bộ Tài chính nhằm quản lý thanh khoản, trong khi QE là chương trình mua tài sản quy mô lớn của ngân hàng trung ương để bơm tiền vào nền kinh tế.
Short squeeze là gì?
Short squeeze là hiện tượng giá tài sản tăng mạnh buộc các nhà đầu tư bán khống phải mua lại tài sản để cắt lỗ, tạo thêm áp lực tăng giá.
Bitcoin có thể tiếp tục tăng lên 80.000 USD không?
Nhiều chuyên gia cho rằng nếu các yếu tố vĩ mô tiếp tục thuận lợi, bitcoin hoàn toàn có thể vượt mốc 80.000 USD, nhưng thị trường vẫn tiềm ẩn rủi ro điều chỉnh.
Nguồn: CoinDesk Market
Theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 09/09/2025 của Chính phủ về việc thí điểm triển khai thị trường tài sản số tại Việt Nam, Tienmahoa.Net hiện chỉ cung cấp thông tin cho độc giả quốc tế và không phục vụ người dùng tại Việt Nam cho đến khi có hướng dẫn chính thức từ cơ quan chức năng.
