Tóm tắt
Bitcoin tăng lên mức cao nhất trong một tuần, giao dịch quanh 83.500 USD, tương đương mức tăng 0,6% kể từ nửa đêm UTC, khi cổ phiếu công nghệ châu Á phục hồi nhờ kết quả kinh doanh khả quan và kéo nhóm tài sản rủi ro đi lên. SpaceX và Tesla đã thành lập các uỷ ban đặc biệt để thảo luận khả năng sáp nhập, qua đó hợp nhất hơn 30.000 bitcoin nắm giữ trên bảng cân đối của hai công ty. Chỉ số Kospi của Hàn Quốc tăng 3,29%, hợp đồng tương lai Nasdaq 100 tăng 0,44%.
- Near dẫn đầu CoinDesk 100 với mức tăng 6,0%, trong khi zcash nới đà tăng lên khoảng 11% trong 24 giờ sau khi nhà phát triển ấn định ngày nâng cấp vào tháng 11.
- Khối lượng hợp đồng tương lai crypto 24 giờ đạt 190 tỷ USD, tăng 19%; lãi mở (OI) đạt 145 tỷ USD, tăng gần 4%; thanh lý 284 triệu USD, tăng 76%.
- Bản nâng cấp Alpenglow của Solana, hướng tới thời gian hoàn tất giao dịch khoảng 150 mili giây, chính thức hoạt động trong hôm nay.
- Zcash tiến gần mốc 1.260 USD nhưng vẫn giảm khoảng 12% trong tháng; Ethena phục hồi 4,8%; Aerodrome mất 4,4%.
Nội dung chi tiết
Bitcoin chạm đỉnh một tuần nhờ cổ phiếu công nghệ châu Á
Bitcoin (BTC) đạt mức cao nhất trong một tuần vào thứ Tư, giao dịch quanh 83.500 USD và tăng 0,6% kể từ nửa đêm UTC, khi cổ phiếu công nghệ châu Á phục hồi nhờ kết quả kinh doanh tích cực, tạo lực đỡ cho nhóm tài sản rủi ro.
Bitcoin (BTC) là đồng tiền mã hoá phi tập trung đầu tiên trên thế giới, vận hành trên một sổ cái công khai (blockchain) không có cơ quan trung ương kiểm soát.
SpaceX và Super Micro Computer (SMCI) tạo tâm lý tích cực với kết quả kinh doanh mạnh trong phiên thứ Ba tại Mỹ. Chỉ số Kospi của Hàn Quốc tăng 3,29% và hợp đồng tương lai Nasdaq 100 tăng 0,44%. Elon Musk, CEO của SpaceX và Tesla, cho biết hai công ty đã thành lập các uỷ ban đặc biệt để thảo luận khả năng sáp nhập, thương vụ sẽ hợp nhất hơn 30.000 bitcoin (trị giá 2,5 tỷ USD) đang nắm giữ trên bảng cân đối của họ.
Các altcoin di chuyển cùng bitcoin, với ether (ETH) tăng 0,6% lên gần 2.460 USD; chỉ số CoinDesk 80 (CD80) tăng 0,47% so với mức 0,64% của CoinDesk 5 (CD5). Chỉ số CoinDesk Memecoin tăng 1,2%, cao hơn mức 0,84% của CoinDesk 100.
Altcoin là cách gọi chung mọi loại tiền mã hoá không phải bitcoin, bao gồm cả ether, các token DeFi hay memecoin.
DeFi (tài chính phi tập trung) là hệ sinh thái các dịch vụ tài chính như vay, cho vay, giao dịch được vận hành bằng hợp đồng thông minh thay vì qua ngân hàng hay tổ chức trung gian.
Bản nâng cấp Alpenglow của Solana, hướng tới thời gian hoàn tất giao dịch (finality) khoảng 150 mili giây, đi vào hoạt động trong hôm nay, trong khi Meta Platforms sẽ công bố kết quả kinh doanh sau giờ đóng cửa tại Mỹ.
Định vị trên thị trường phái sinh
Hoạt động hợp đồng tương lai sôi động trở lại và số lệnh bị thanh lý tăng mạnh:
- Khối lượng hợp đồng tương lai crypto 24 giờ: 190 tỷ USD, tăng 19%.
- Lãi mở (OI): 145 tỷ USD, tăng gần 4%.
- Thanh lý: 284 triệu USD, tăng 76%.
- Tỷ lệ khối lượng taker long/short: gần 53% so với 47%, nghiêng rõ về phía vị thế mua.
Lãi mở (Open Interest – OI) là tổng giá trị các hợp đồng phái sinh còn đang mở và chưa được tất toán; chỉ số này tăng cho thấy dòng tiền mới đang bước vào thị trường.
Đà tăng của BTC và ETH hiện được dẫn dắt bởi giá nhiều hơn là các khoản cược mới: trong 24 giờ qua, giá spot tăng 2,6% với BTC và 3,35% với ETH, trong khi OI hợp đồng tương lai chỉ tăng 3% và 2%. OI của bitcoin tăng gần tương đương mức tăng giá, nghĩa là rất ít tiền mới nhập vào. OI của ETH thấp hơn đà tăng giá, hàm ý nhà giao dịch đã cắt giảm vị thế tính theo lượng coin. Nhìn chung, trạng thái vị thế vẫn ở mức nhẹ, với tổng OI thấp hơn nhiều so với các đỉnh lịch sử.
Nhóm coin riêng tư đang thu hút đòn bẩy mới: OI của ZEC tăng 24% trong khi giá chỉ tăng 12%, cho thấy các vị thế mới đang được mở thêm. Lãi suất tài trợ (funding) quy đổi theo năm của ZEC là 10%, nhưng chỉ số CVD (chênh lệch khối lượng tích luỹ) đã điều chỉnh theo OI trong 24 giờ lại âm, cho thấy phe bán đang chủ động bán vào đà tăng.
Funding rate (lãi suất tài trợ) là khoản phí định kỳ mà phe long và phe short trong hợp đồng tương lai vĩnh viễn trả cho nhau để giữ giá hợp đồng bám sát giá spot; mức dương thường cho thấy phe long đang chiếm ưu thế.
OI của XMR tăng 8% lên trên 300 triệu USD, gần mức kỷ lục, với giá spot tăng 2% và funding ở mức 4%. CVD của XMR dương – đây là đồng lớn duy nhất ghi nhận trạng thái này.
Phe short BTW đang phải trả giá đắt để duy trì vị thế: funding quy đổi theo năm của token này ở mức âm 77%, cho thấy phe gấu sẵn sàng chịu chi phí lớn đến mức nào để giữ vị thế. Điều này khiến BTW trở thành cái tên đáng theo dõi về biến động, bởi một nhịp hồi mạnh có thể gây squeeze (buộc phe short phải đóng lệnh). ARB và ETC là hai token khác có funding hơi âm.
Kỳ vọng biến động của bitcoin và ether đang hạ nhiệt: chỉ số biến động ngụ ý 30 ngày của BTC (BVIV) đã giảm về dưới 40%, xoá bỏ nhịp tăng nhẹ lên trên 42% hồi ngày 15/10. Chỉ số EVIV của ether cũng cho thấy sự bình ổn tương tự, phản ánh kỳ vọng của nhà đầu tư về một thị trường vận động ổn định.
Biến động ngụ ý (implied volatility) là mức biến động mà thị trường quyền chọn dự báo cho giá tài sản trong tương lai; chỉ số càng cao thì nhà đầu tư càng kỳ vọng giá dao động mạnh.
Quyền chọn bitcoin vẫn nghiêng về put, nhưng các lệnh được giao dịch nhiều nhất lại là kèo tăng giá: trên Deribit, độ lệch put-call (put-call skew) kỳ hạn một tháng ở mức 8% tại thời điểm viết bài, cho thấy thiên hướng tương đối về put. Độ lệch kỳ hạn một tuần và ba tháng cũng tương tự. Dù vậy, các lệnh call có giá thực hiện cao hơn giá spot hiện tại vẫn nằm trong nhóm năm lệnh được giao dịch nhiều nhất; phần lớn khối lượng này đến từ các chiến lược tổng hợp nhiều chân, không phải cược tăng giá thuần tuý.
Put-call skew là chênh lệch giữa giá quyền chọn bán (put) và quyền chọn mua (call) cùng kỳ hạn; skew dương thường cho thấy nhà đầu tư sẵn sàng trả giá cao hơn cho các lệnh phòng hộ giảm giá.
Quyền chọn ether cũng nghiêng về put, nhưng mức độ nhẹ hơn bitcoin: thiên hướng put trong skew của ETH yếu hơn đôi chút so với BTC, còn cấu trúc khối lượng cho bức tranh trái chiều.
Diễn biến các token đáng chú ý
Zcash (ZEC) tăng 0,9% kể từ nửa đêm lên khoảng 1.260 USD, nới đà tăng 24 giờ lên khoảng 11% sau khi nhà phát triển ấn định ngày kích hoạt vào tháng 11 cho NU7 – bản nâng cấp rút ngắn thời gian khối từ 75 xuống 25 giây, giúp giao dịch thanh toán được xác nhận nhanh gấp ba lần và đưa 60% phí giao dịch vào một quỹ dự trữ được chi trả dần theo thời gian. Token này vẫn giảm khoảng 12% trong tháng.
- Near (NEAR): tăng 6,0% lên khoảng 5,23 USD, mức tăng mạnh nhất trong CoinDesk 100. Đà tăng trùng với sự phát triển của NEAR Intents – sản phẩm hoán đổi xuyên chuỗi có phí góp phần tài trợ cho các chương trình mua lại token – và một đề xuất quản trị nhằm cắt giảm lượng phát hành thường niên từ 2,5% xuống 1,6% trong hai năm.
- Ethena (ENA): tăng 4,8%, phục hồi từ mức giảm khoảng 22% trong tháng. Nguồn cung USDe khoảng 4,7 tỷ USD vẫn còn cách khá xa ngưỡng 7,5 tỷ USD – mức sẽ kích hoạt chương trình mua lại ENA.
- Aerodrome (AERO): giảm 4,4%, mức giảm mạnh nhất trong CoinDesk 100, trả lại một phần mức tăng khoảng 6% trong tuần.
- Morpho (MORPHO): giảm 2,7% khi nhóm DeFi yếu đi, với chỉ số ngành chỉ tăng 0,22% so với 0,84% của CoinDesk 100.
- Injective (INJ): giảm 2,1%, thu hẹp mức tăng khoảng 18% trong tháng được xây dựng trên các hồ sơ xin cấp ETF gắn với token này tại Mỹ đang chờ xử lý.
ETF (quỹ hoán đổi danh mục) là quỹ đầu tư được niêm yết và giao dịch trên sàn chứng khoán như một cổ phiếu; một ETF crypto cho phép nhà đầu tư truyền thống tiếp cận tài sản số mà không cần tự nắm giữ coin.
USDe là đồng stablecoin tổng hợp của Ethena, được thiết kế để giữ giá quanh 1 USD bằng cách kết hợp tài sản thế chấp với các vị thế phái sinh phòng hộ, thay vì dựa hoàn toàn vào dự trữ tiền pháp định.
Cập nhật (21/10, 11:00 UTC): điều chỉnh phần đồ hoạ mở đầu bài.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao bitcoin tăng lên mức cao nhất trong một tuần?
Bitcoin tăng khoảng 0,6% kể từ nửa đêm UTC lên quanh 83.500 USD nhờ cổ phiếu công nghệ châu Á phục hồi theo kết quả kinh doanh. Chỉ số Kospi của Hàn Quốc tăng 3,29%, hợp đồng tương lai Nasdaq 100 tăng 0,44%, còn SpaceX và Super Micro Computer công bố kết quả tích cực trong phiên thứ Ba tại Mỹ.
Vì sao zcash tăng mạnh và bản nâng cấp NU7 thay đổi điều gì?
Zcash tăng khoảng 11% trong 24 giờ lên gần 1.260 USD sau khi nhà phát triển ấn định ngày kích hoạt vào tháng 11 cho NU7. Bản nâng cấp rút ngắn thời gian khối từ 75 xuống 25 giây, giúp giao dịch thanh toán được xác nhận nhanh gấp ba lần và đưa 60% phí giao dịch vào quỹ dự trữ chi trả dần. Dù vậy, ZEC vẫn giảm khoảng 12% trong tháng.
Các chỉ số phái sinh cho thấy điều gì về dòng tiền?
Khối lượng hợp đồng tương lai 24 giờ đạt 190 tỷ USD, tăng 19%; lãi mở (OI) đạt 145 tỷ USD, tăng gần 4%; thanh lý 284 triệu USD, tăng 76%; tỷ lệ taker long/short ở mức gần 53% so với 47%. Giá spot tăng mạnh hơn OI cho thấy đà tăng chủ yếu đến từ giá chứ không phải dòng tiền mới, và tổng vị thế vẫn ở mức nhẹ so với các đỉnh lịch sử.
Vì sao Near và Ethena tăng giá?
NEAR tăng 6,0% lên khoảng 5,23 USD, mức tăng mạnh nhất trong CoinDesk 100, nhờ tăng trưởng của sản phẩm hoán đổi xuyên chuỗi NEAR Intents và đề xuất giảm lượng phát hành thường niên từ 2,5% xuống 1,6% trong hai năm. ENA tăng 4,8%, phục hồi từ mức giảm khoảng 22% trong tháng, trong bối cảnh nguồn cung USDe khoảng 4,7 tỷ USD vẫn dưới ngưỡng 7,5 tỷ USD cần thiết để kích hoạt mua lại token.
Bản nâng cấp Alpenglow của Solana là gì?
Đây là đợt cải tổ mạng lưới lớn nhất của Solana kể từ năm 2020, hướng tới thời gian hoàn tất giao dịch (finality) khoảng 150 mili giây. Bản nâng cấp chính thức đi vào hoạt động trong hôm nay, cùng ngày Meta Platforms công bố kết quả kinh doanh sau giờ đóng cửa tại Mỹ.
Dịch và biên tập lại theo nguồn: CoinDesk Market
Theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 09/09/2025 của Chính phủ về việc thí điểm triển khai thị trường tài sản số tại Việt Nam, Tienmahoa.Net hiện chỉ cung cấp thông tin cho độc giả quốc tế và không phục vụ người dùng tại Việt Nam cho đến khi có hướng dẫn chính thức từ cơ quan chức năng.
