Bài viết của James Van Straten, Omkar Godbole và Francisco Rodrigues, do Sheldon Reback biên tập. Cập nhật 7:11 sáng 13/10/2026 (giờ EDT), công bố 7:06 sáng cùng ngày. Thời gian đọc: 4 phút.
Tóm tắt nhanh
Bitcoin có lúc rơi xuống dưới 81.000 USD rồi hồi phục lên trên 84.000 USD, chốt phiên quanh 83.000 USD, trong khi ether chạm đáy 2.400 USD. Nguyên nhân chính đến từ làn sóng bán tháo trên thị trường chứng khoán châu Á: chỉ số chuẩn của Hàn Quốc lao dốc 5,5%, hiện thấp hơn khoảng 38% so với đỉnh lịch sử hồi tháng Sáu, dẫn đầu là Samsung Electronics và SK Hynix, sau phát biểu gây sốc của CEO Broadcom về đầu tư AI và lo ngại cạnh tranh từ chip Trung Quốc. Giới đầu tư đang thận trọng chờ báo cáo CPI của Mỹ vào thứ Tư và loạt báo cáo lợi nhuận ngân hàng lớn công bố ngay hôm nay. Trên thị trường phái sinh, đòn bẩy đang bị xả ra chứ không được bổ sung: khối lượng giao dịch tăng 66% nhưng hợp đồng mở giảm và thanh lý tăng 284%. Ở nhóm token, Autheo lao dốc 92% sau nghi vấn bị khai thác lỗ hổng, Blur mất 33%, trong khi Stacks (STX) ngược dòng tăng 11,4%.
Chứng khoán Hàn Quốc lao dốc, bitcoin rung lắc rồi hồi phục
Chỉ số chuẩn của thị trường chứng khoán Hàn Quốc giảm 5,5% trong phiên thứ Ba, đưa chỉ số này xuống thấp hơn khoảng 38% so với đỉnh lịch sử thiết lập hồi tháng Sáu. Thị trường tiền mã hoá cũng chứng kiến những nhịp biến động mạnh: bitcoin (BTC) có lúc rơi xuống dưới 81.000 USD, sau đó hồi phục lên trên 84.000 USD và đóng cửa chỉ trên 83.000 USD. Ether (ETH) cũng giảm sâu nhất về 2.400 USD.
Đợt bán tháo tại châu Á phản ánh lo ngại ngày càng lớn xoay quanh câu chuyện đầu tư AI. CEO Broadcom gọi hoạt động đầu tư vào AI hiện nay là “giống sòng bạc”, làm xói mòn niềm tin của nhà đầu tư. Bên cạnh đó, thông tin về tiến bộ trong công nghệ chip nhớ tại CXMT của Trung Quốc làm dấy lên lo ngại về sức cạnh tranh mạnh hơn đối với các nhà sản xuất chip lâu đời. Samsung Electronics và SK Hynix dẫn đầu đà giảm, lần lượt mất 7% và 10%.
Giao dịch AI (AI trade) là cách gọi nhóm cổ phiếu và tài sản được nhà đầu tư mua vào nhờ kỳ vọng vào làn sóng trí tuệ nhân tạo — chủ yếu là các công ty sản xuất chip, hạ tầng dữ liệu và phần mềm AI. Khi dòng tiền chảy quá nhanh vào một chủ đề duy nhất, nhóm này thường biến động rất mạnh nếu kỳ vọng thay đổi.
Chờ báo cáo CPI và mùa lợi nhuận ngân hàng
Nhà đầu tư cũng đang điều chỉnh vị thế trước báo cáo CPI của Mỹ công bố vào thứ Tư — một nguồn biến động tiềm năng khác. Lạm phát toàn phần được dự báo ở mức 3,6% so với cùng kỳ năm trước, còn lạm phát lõi là 2,5%. Nếu số liệu ra đúng như dự báo, đây sẽ là mức tăng tốc so với 3,4% của tháng trước.
Trong khi đó, mùa báo cáo lợi nhuận quý III đang nóng dần lên. JPMorgan Chase, Goldman Sachs và Citigroup dự kiến công bố kết quả kinh doanh trong hôm nay, mang lại góc nhìn mới về nhu cầu tiêu dùng, điều kiện tín dụng và hoạt động của doanh nghiệp.
Vị thế trên thị trường phái sinh
Nhà giao dịch đang bị buộc phải thoát khỏi vị thế chứ không phải đang đổ thêm tiền vào. Khối lượng hợp đồng tương lai trong 24 giờ đạt 212 tỷ USD, tăng 66% so với 126 tỷ USD của ngày hôm trước. Hợp đồng mở (OI) — tổng giá trị tính bằng USD của tất cả hợp đồng còn hiệu lực — ở mức 143,4 tỷ USD, giảm 1,58%. Khối lượng thanh lý tăng 284% lên 813 triệu USD. Giao dịch dày, OI thu hẹp và các vị thế bị đóng bắt buộc cho thấy đòn bẩy đang bị xả ra chứ không được bổ sung.
Hợp đồng mở (Open Interest – OI) là tổng số hợp đồng phái sinh chưa được tất toán, phản ánh lượng vị thế đang mở trên thị trường. OI tăng nghĩa là dòng tiền mới đang vào; OI giảm nghĩa là vị thế đang bị đóng lại.
Bên bán vẫn chiếm ưu thế nhẹ trong giao dịch chủ động: tỷ lệ khối lượng taker mua/bán trong 24 giờ là 48%/52%, đảo ngược so với hôm trước khi bên mua chiếm 52% dòng lệnh. Khối lượng taker tính những giao dịch mà người đặt lệnh chấp nhận trả giá cao hơn để khớp ngay, qua đó cho thấy bên nào đang sốt ruột hơn. Bên mua đã tiến gần mức cân bằng nhưng chưa nắm quyền kiểm soát.
Các hợp đồng tương lai sôi động nhất
SPCX và SNDK là những hợp đồng tương lai nhộn nhịp nhất trong lĩnh vực tiền mã hoá, dù quy mô còn nhỏ. Theo Coinglass, khối lượng 24 giờ tăng 700% ở SPCX và 271% ở SNDK. OI của cả hai vẫn ở dưới 1 tỷ USD, thấp hơn đáng kể so với các hợp đồng lớn. Đà tăng khối lượng chủ yếu đến từ giao dịch nhanh, không phải tích luỹ vị thế.
- SNDK: OI tăng gần 9% trong khi giá giảm 7%. Vì OI tính bằng USD nên giá thấp hơn đã khiến con số này nhỏ đi; thực tế số hợp đồng mở tăng khoảng 17%, tức dòng vị thế mới chảy vào một thị trường đang giảm — thường là lệnh short mới, dù vẫn có thể có người bắt đáy.
- SK Hynix: một kênh đầu tư tài chính truyền thống khác, OI tăng 18% khi giá giảm 8%, tương ứng số hợp đồng mở tăng khoảng 28%. Tâm lý né rủi ro trên chứng khoán Hàn Quốc được phản ánh rõ nét trên thị trường on-chain.
- Bitcoin và ether: đòn bẩy tiếp tục được gỡ bỏ, OI của cả hai giảm từ 2% trở lên dù giá gần như đi ngang hoặc giảm trong 24 giờ. Một phần mức giảm đến từ giá thấp hơn, nên dòng vị thế rút ra thực tế nhỏ hơn 2%, nhưng vẫn là dòng chảy ra. XRP, SOL và HYPE cũng tương tự.
- ZEC và NEAR: giá ZEC giảm hơn 7% trong 24 giờ và OI giảm 11%, hàm ý số hợp đồng mở chỉ giảm khoảng 4%. Một ngày trước đó, mức tăng 7% của OI khi giá lên 6% chỉ tương ứng dòng vào khoảng 1%, nên đà đảo chiều lớn hơn mức tích luỹ trước đó. NEAR có diễn biến tương tự.
- Lãi suất tài trợ (funding rate): lãi suất tài trợ niên hoá của cả ZEC và NEAR vẫn dương ở mức khoảng 7%, giảm từ 10% của ZEC hôm trước, nghĩa là bên long đang phải trả phí để giữ vị thế. Chỉ số CVD luỹ kế điều chỉnh theo OI — đo xem bên mua hay bên bán chủ động đang chiếm ưu thế — đều âm với cả hai token.
- SUI: bên bán đang dẫn dắt thị trường khi SUI có CVD âm mạnh nhất, kéo theo xu hướng ở phần lớn các token lớn gồm cả bitcoin và ether. NEAR — token có mức CVD dương lớn thứ hai hôm trước — đã đảo chiều. Lực bán chủ động đang lan rộng, với lãi suất tài trợ vĩnh viễn niên hoá âm từ 30% trở lên, nghĩa là bên short trả tiền cho bên long. Một bên short quá đông có thể đảo chiều rất nhanh nếu giá tăng.
- Quyền chọn: giới giao dịch quyền chọn không hề hoảng loạn trước các đợt thanh lý. Chỉ số biến động ngụ ý của bitcoin và ether vẫn neo gần mức thấp nhất từ đầu năm, cho thấy thị trường tiếp tục bình tĩnh. Tuy vậy, nhà giao dịch vẫn mua bảo hiểm giảm giá cho bitcoin: hợp đồng quyền chọn bán (put) chiếm ưu thế trong bảng xếp hạng giao dịch nhiều nhất 24 giờ của BTC sang ngày thứ hai. Với ether, dòng lệnh trái chiều, dù hợp đồng dẫn đầu là quyền chọn bán giá 2.500 USD đáo hạn ngày 16/10 với khối lượng lớn, bỏ xa vị thế lớn thứ hai và thứ ba.
Lãi suất tài trợ (funding rate) là khoản phí định kỳ mà bên long và bên short trong hợp đồng tương lai vĩnh viễn trả cho nhau, dùng để giữ giá hợp đồng bám sát giá giao ngay. Funding dương nghĩa là bên long trả cho bên short; funding âm thì ngược lại.
Biến động ngụ ý (implied volatility) là mức biến động giá trong tương lai mà thị trường quyền chọn dự báo, được suy ra từ giá quyền chọn đang giao dịch.
Quyền chọn bán (put option) là hợp đồng cho phép người mua bán tài sản ở một mức giá định trước trong một khoảng thời gian nhất định. Quyền chọn bán tăng giá trị khi giá bitcoin giảm, nên khối lượng put lớn thường phản ánh nhu cầu phòng ngừa rủi ro.
Diễn biến các token
Starknet (STRK) đã giảm hơn 17% trong 24 giờ qua, xuống 0,08 USD, đảo ngược một phần đợt tăng gần đây từng đưa giá trị token này gần như tăng gấp đôi. Đà tăng trước đó đến khi mạng lưới cân nhắc rời Ethereum để trở thành một layer-1 độc lập, có khả năng kháng máy tính lượng tử.
Layer-1 là chuỗi khối chính, tự xử lý và bảo mật giao dịch của chính nó như Bitcoin hay Ethereum.
LayerZero (ZRO) cũng đảo chiều đà tăng gần đây với mức giảm 14%. STRK và ZRO là hai token mất giá mạnh nhất trong nhóm 100 tiền mã hoá có vốn hoá lớn nhất, trong khi NEAR giảm 11%, cho thấy nhịp điều chỉnh đã lan ra ngoài nhóm vừa tăng mạnh trước đó.
Blur (BLUR) mất 33% sau khi sàn giao dịch NFT này thông báo kế hoạch đóng giao diện website và ngừng khớp các khoản vay Blend mới từ ngày 12/11. Các hợp đồng marketplace cốt lõi vẫn tiếp tục hoạt động và token vẫn nắm quyền quản trị đối với công tắc phí của giao thức.
Autheo (THEO) lao dốc 92% sau nghi vấn bị khai thác lỗ hổng trên Base. Theo PeckShield, kẻ tấn công đã đúc trái phép 19 triệu token, đổi lấy 700 ETH trị giá khoảng 1,76 triệu USD và chuyển số tiền này qua cầu nối sang Ethereum.
Stacks (STX) ngược dòng tăng 11,4%, giữa bối cảnh mạng lưới này mở rộng chương trình staking bitcoin.
Những con số đáng chú ý
- Bitcoin: đáy dưới 81.000 USD, đỉnh trên 84.000 USD, chốt quanh 83.000 USD.
- Ether: giảm sâu nhất về 2.400 USD.
- Chỉ số chuẩn chứng khoán Hàn Quốc: giảm 5,5%, thấp hơn khoảng 38% so với đỉnh tháng Sáu.
- Samsung Electronics: giảm 7%; SK Hynix: giảm 10%.
- Dự báo CPI Mỹ: lạm phát toàn phần 3,6%, lạm phát lõi 2,5% (tháng trước: 3,4%).
- Khối lượng hợp đồng tương lai 24 giờ: 212 tỷ USD, tăng 66% từ 126 tỷ USD.
- Hợp đồng mở: 143,4 tỷ USD, giảm 1,58%; thanh lý: 813 triệu USD, tăng 284%.
- Tỷ lệ khối lượng taker long/short 24 giờ: 48%/52%.
- SPCX tăng 700% khối lượng, SNDK tăng 271%.
- Funding vĩnh viễn niên hoá của SUI: âm từ 30% trở lên.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao bitcoin và ether biến động mạnh trong phiên này?
Đợt bán tháo trên chứng khoán châu Á, đặc biệt là mức giảm 5,5% của chỉ số chuẩn Hàn Quốc, đã kéo tâm lý né rủi ro lan sang thị trường tiền mã hoá. Bitcoin rơi xuống dưới 81.000 USD rồi hồi phục lên trên 84.000 USD và chốt quanh 83.000 USD, còn ether chạm đáy 2.400 USD trước khi hồi lại.
Dự báo lạm phát CPI của Mỹ công bố thứ Tư là bao nhiêu?
Lạm phát toàn phần được dự báo ở mức 3,6% so với cùng kỳ năm trước và lạm phát lõi là 2,5%. Nếu đúng như dự báo, mức 3,6% sẽ là tăng tốc so với 3,4% của tháng trước.
Chuyện gì xảy ra với token Autheo (THEO)?
THEO lao dốc 92% sau nghi vấn bị khai thác lỗ hổng trên Base. Theo PeckShield, kẻ tấn công đúc trái phép 19 triệu token, đổi lấy 700 ETH trị giá khoảng 1,76 triệu USD rồi chuyển số tiền này qua cầu nối sang Ethereum.
Vì sao Blur (BLUR) giảm 33%?
Sau khi sàn giao dịch NFT này thông báo đóng giao diện website và ngừng khớp các khoản vay Blend mới từ ngày 12/11. Các hợp đồng marketplace cốt lõi vẫn hoạt động và token vẫn giữ quyền quản trị đối với công tắc phí của giao thức.
Thị trường phái sinh đang cho thấy điều gì?
Đòn bẩy đang bị xả ra thay vì được bổ sung. Khối lượng hợp đồng tương lai 24 giờ đạt 212 tỷ USD, tăng 66%, nhưng hợp đồng mở giảm 1,58% xuống 143,4 tỷ USD và khối lượng thanh lý tăng 284% lên 813 triệu USD. Trong khi đó, chỉ số biến động ngụ ý vẫn neo gần mức thấp nhất từ đầu năm, cho thấy thị trường quyền chọn chưa hoảng loạn.
Dịch và biên tập lại theo nguồn: CoinDesk Market
Theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 09/09/2025 của Chính phủ về việc thí điểm triển khai thị trường tài sản số tại Việt Nam, Tienmahoa.Net hiện chỉ cung cấp thông tin cho độc giả quốc tế và không phục vụ người dùng tại Việt Nam cho đến khi có hướng dẫn chính thức từ cơ quan chức năng.
