Tóm tắt: Khoảng 11,1 triệu bitcoin — tương đương 55% trong số khoảng 20,1 triệu BTC đã được khai thác — đang nằm trong những địa chỉ mà công ty nghiên cứu Galaxy Research không thể gắn với bất kỳ sàn giao dịch, quỹ đầu tư, chính phủ hay tổ chức nào đã biết. Theo ông Alex Thorn, trưởng bộ phận nghiên cứu của Galaxy, con số này là bằng chứng cho thấy hình thức tự lưu ký (self-custody) vẫn rất phổ biến, bất chấp quá trình thể chế hoá mạnh mẽ của thị trường trong nhiều năm qua. Tuy nhiên, cần lưu ý: khối 55% “vô danh” này không hoàn toàn thuộc về các cá nhân nắm giữ dài hạn, mà có thể bao gồm cả bitcoin đã bị mất, tài sản của các tổ chức mà Galaxy chưa nhận diện được, hay lượng coin nằm rải rác trong các cấu trúc lưu ký phức tạp. Trong khi đó, 45% còn lại đã được gắn tên, gồm các sàn giao dịch, ETF (đứng đầu là BlackRock), chính phủ Mỹ và ví của Satoshi Nakamoto với 1.123.658 BTC. Bài viết gốc được đăng ngày 26/10/2026.
Nội dung chi tiết
Bitcoin (BTC) từ lâu không còn là một tài sản ngoài lề mà đã dần được chấp nhận rộng rãi trên Phố Wall. Vậy nhưng, những người theo dõi dữ liệu blockchain vẫn không thể gắn phần lớn lượng BTC đang lưu hành với một chủ sở hữu cụ thể nào.
Theo bản tổng hợp tháng 10 của Galaxy, khoảng 11,1 triệu BTC — tương đương 55% nguồn cung — được phân loại là “không xác định được chủ sở hữu”. Những đồng coin này có thể thuộc về các cá nhân, các tổ chức mà công ty chưa nhận diện được, hoặc những người nắm giữ đã vĩnh viễn mất quyền truy cập.
Tự lưu ký vẫn phổ biến
Ông Alex Thorn, trưởng bộ phận nghiên cứu của Galaxy, coi con số trên là bằng chứng rằng tự lưu ký vẫn diễn ra rộng khắp: người dùng vẫn tự giữ khoá bitcoin của mình, bất chấp sự phát triển của các sàn giao dịch, quỹ đầu tư và các đơn vị lưu ký tổ chức.
“Hơn một nửa nguồn cung BTC nằm trong các địa chỉ không xác định được danh tính, bất chấp tất cả quá trình thể chế hoá và sở hữu tập trung trong nhiều năm qua. Vẫn còn rất nhiều bitcoin (có thể là phần lớn) do các cá nhân nắm giữ dưới hình thức tự lưu ký”, ông Thorn viết trên X.
Tự lưu ký là hình thức người dùng tự nắm giữ khoá riêng của ví bitcoin thay vì gửi coin cho sàn giao dịch hoặc quỹ đầu tư quản lý hộ.
Xapo Bank, một ngân hàng tập trung vào bitcoin, đã phản hồi bài đăng của ông Thorn, cho rằng việc một lượng lớn coin nằm trong các ví không rõ danh tính là dấu hiệu cho thấy nhà đầu tư bán lẻ đã tham gia thị trường này hơn một thập kỷ nay. Bitcoin thường được xem là thị trường đầu tiên phát triển từ dưới lên: nhà đầu tư bán lẻ giao dịch trước, sau đó các tổ chức mới tham gia.
“Đó cũng là lý do bitcoin là dành cho tất cả mọi người và mỗi người ‘có thể tự làm ngân hàng của chính mình’. Nhà đầu tư bán lẻ đã ở đây hơn một thập kỷ. Phần còn lại vẫn đang bắt kịp”, ngân hàng này viết.
Những khái niệm cần biết
BTC là token gốc của blockchain Bitcoin — một sổ cái công khai cho phép bất kỳ ai, ở bất kỳ đâu, gửi và nhận tiền. Các thợ đào (miner) xác minh những giao dịch này và ghi chúng vào sổ cái, nhận về BTC mới phát hành như một khoản thưởng. Cơ chế này thường được xem là ví dụ điển hình của một thị trường cạnh tranh hoàn hảo.
Địa chỉ bitcoin giống như số tài khoản ngân hàng trên sổ cái công khai của Bitcoin. Bất kỳ ai cũng có thể thấy một địa chỉ đang chứa bao nhiêu coin, trong khi danh tính chủ sở hữu được ẩn kín. Các công ty nghiên cứu như Galaxy cố gắng gán tên cho các địa chỉ bằng cách theo dõi những ví đã biết thuộc về sàn giao dịch, quỹ đầu tư và các tổ chức nắm giữ lớn khác.
ETF (quỹ hoán đổi danh mục) là sản phẩm đầu tư được niêm yết trên sàn chứng khoán, cho phép nhà đầu tư tiếp cận bitcoin mà không cần tự mua và cất giữ coin.
Sàn OTC (over-the-counter) là các đơn vị môi giới thực hiện những giao dịch bitcoin khối lượng lớn một cách riêng tư, bên ngoài các sàn giao dịch tập trung.
Điều cần lưu ý
Không phải toàn bộ khối 55% “vô danh” đều thuộc về các cá nhân nắm giữ coin dài hạn. Con số này có thể bao gồm:
- Những coin gần như chắc chắn đã bị mất, nằm trong các ví mà chủ sở hữu đã quên khoá riêng hoặc đã qua đời.
- Một phần coin được khai thác trong những năm đầu của bitcoin bởi các thợ đào khác, không thuộc mô hình Patoshi — nhóm những khối được khai thác sớm nhất mà giới nghiên cứu cho rằng do một thợ đào duy nhất tạo ra, chính là Satoshi Nakamoto, người sáng lập ẩn danh của bitcoin.
- Tài sản của những tổ chức mà Galaxy chưa nhận diện được, như quỹ đầu tư, doanh nghiệp và các sàn OTC.
- Coin nằm trong những cấu trúc lưu ký chia nhỏ tài sản ra nhiều địa chỉ, khiến việc truy vết trở nên khó khăn hơn.
45% còn lại đã có tên
Phần còn lại — 45% nguồn cung — đã được gắn với những cái tên cụ thể, trong đó có nhiều tên tuổi lớn: các sàn giao dịch, các quỹ ETF do BlackRock dẫn đầu, chính phủ Mỹ và cả người nắm giữ lớn nhất là “Satoshi Nakamoto (Mô hình Patoshi)” với 1.123.658 BTC. Galaxy thống kê riêng lượng coin này dưới nhóm “mô hình thợ đào thời kỳ Satoshi”.
Tuy vậy, xét cho cùng, bất chấp mọi tiêu đề rầm rộ về ETF, phần lớn nhất của bitcoin vẫn là phần mà không ai có thể gọi tên.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao hơn 11 triệu bitcoin không xác định được chủ sở hữu?
Vì số bitcoin này nằm trong những địa chỉ mà Galaxy Research không thể liên kết với bất kỳ sàn giao dịch, quỹ đầu tư, chính phủ hay tổ chức nào đã biết. Trong bản tổng hợp tháng 10, khoảng 11,1 triệu BTC, tương đương 55% nguồn cung, được xếp vào nhóm không xác định được chủ sở hữu.
Tự lưu ký là gì và vì sao nó quan trọng?
Tự lưu ký là việc người dùng tự giữ khoá riêng của ví bitcoin thay vì gửi coin cho sàn giao dịch hoặc quỹ đầu tư. Ông Alex Thorn của Galaxy cho rằng con số 55% cho thấy tự lưu ký vẫn phổ biến, tức là phần lớn bitcoin có thể vẫn đang do các cá nhân nắm giữ.
Con số 55% có nghĩa là tất cả đều do cá nhân nắm giữ không?
Không. Khối này có thể bao gồm cả coin đã bị mất do quên hoặc mất khoá riêng, coin của các tổ chức mà Galaxy chưa nhận diện được như quỹ, doanh nghiệp và sàn OTC, hoặc coin nằm trong các cấu trúc lưu ký phức tạp rải trên nhiều địa chỉ.
Ai là người nắm giữ bitcoin lớn nhất được xác định danh tính?
Đó là “Satoshi Nakamoto (Mô hình Patoshi)”, với 1.123.658 BTC. Galaxy thống kê riêng lượng coin này và gọi là “mô hình thợ đào thời kỳ Satoshi”.
45% còn lại của nguồn cung bitcoin thuộc về ai?
Đó là những địa chỉ đã được gắn tên, bao gồm các sàn giao dịch, các quỹ ETF do BlackRock dẫn đầu, chính phủ Mỹ và ví của Satoshi Nakamoto.
Dịch và biên tập lại theo nguồn: CoinDesk Market
Theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 09/09/2025 của Chính phủ về việc thí điểm triển khai thị trường tài sản số tại Việt Nam, Tienmahoa.Net hiện chỉ cung cấp thông tin cho độc giả quốc tế và không phục vụ người dùng tại Việt Nam cho đến khi có hướng dẫn chính thức từ cơ quan chức năng.
