Tóm tắt nhanh
Một thẩm phán liên bang Argentina đã hủy vụ án hình sự đối với Tổng thống Javier Milei liên quan đến việc ông quảng bá memecoin LIBRA — đồng tiền số đã sụp đổ ngay sau khi ra mắt hồi tháng 2/2025. Phán quyết cũng bao trùm em gái ông, bà Karina Milei, cùng doanh nhân người Mỹ Hayden Davis, người tự nhận là cố vấn cho đợt phát hành token. Tổng cộng 11 người đã được xóa cáo buộc. Thẩm phán thừa nhận việc ông Milei ủng hộ có thể khiến đợt ra mắt có “tác động lớn hơn”, nhưng cho rằng bài đăng trên mạng xã hội và việc LIBRA lao dốc là chưa đủ để cấu thành tội lừa đảo khi thiếu bằng chứng về một hành vi dối trá cụ thể. LIBRA từng tăng lên khoảng 5 USD trước khi mất hơn 95% giá trị, trong khi 8 ví liên quan đến người tạo token rút khoảng 99 triệu USD tiền số. Vụ việc có thể chưa khép lại hoàn toàn, bởi nhóm nhà đầu tư bị loại khỏi vai trò nguyên đơn đang tiếp tục kháng nghị.
Nội dung chi tiết
Thẩm phán liên bang Argentina đã bác bỏ vụ án hình sự nhằm vào Tổng thống Javier Milei xoay quanh việc ông quảng bá LIBRA, một memecoin sụp đổ ngay sau khi ra mắt vào tháng 2/2025.
Memecoin là loại tiền số được tạo ra chủ yếu dựa trên sức hút cộng đồng, meme và hiệu ứng truyền thông, thường không gắn với một sản phẩm hay tài sản nền tảng nào; vì vậy giá của chúng có thể tăng rất mạnh rồi lao dốc chỉ trong thời gian ngắn.
Phán quyết cũng áp dụng với bà Karina Milei, Tổng thư ký Phủ Tổng thống, và với doanh nhân người Mỹ Hayden Davis — người tự mô tả mình là cố vấn cho đợt phát hành token này, theo Reuters.
Theo Infobae, tổng cộng 11 người được xóa cáo buộc, trong đó có nhà vận động hành lang Mauricio Novelli và Giám đốc điều hành KIP Protocol Julian Peh. Không ai trong số này từng bị triệu tập thẩm vấn chính thức trong vụ việc.
Thẩm phán Marcelo Martínez de Giorgi thừa nhận việc ông Milei ủng hộ có thể đã tạo cho đợt phát hành “tác động lớn hơn”, nhưng theo hồ sơ tòa án mà hãng tin dẫn lại, bài đăng trên mạng xã hội của ông cùng cú sụp của LIBRA sau đó là chưa đủ để xác lập hành vi lừa đảo nếu không có bằng chứng về một sự dối trá cụ thể.
Theo Chequeado — trang kiểm chứng thông tin của Argentina — thẩm phán cũng không tìm thấy bằng chứng cho thấy bà Karina Milei đã tìm cách nhận hoặc đã nhận tiền để đổi lấy việc tiếp cận tổng thống, hay rằng tiền từ LIBRA đã chảy tới các quan chức nhà nước.
Những tin nhắn gây chú ý và cách ông Milei quảng bá token
Hồi tháng 2/2025, CoinDesk đưa tin đã thu được các tin nhắn mà trong đó Davis khoe mua được quyền tiếp cận vòng thân cận của tổng thống, gửi tiền cho bà Karina Milei và tuyên bố có thể tác động tới các quyết định của tổng thống. Sau đó, Davis phủ nhận việc đã thanh toán cho ông Milei hoặc em gái ông.
Ngày 14/2/2025, ông Milei quảng bá LIBRA trên X, nói rằng token chạy trên Solana này sẽ giúp tài trợ cho các doanh nghiệp nhỏ ở Argentina.
Solana là một mạng blockchain hiệu suất cao, nơi các token và ứng dụng phi tập trung có thể được phát hành và giao dịch với chi phí thấp.
Token này tăng giá chóng mặt trước khi mất hơn 90% giá trị, khiến hơn 250 triệu USD tài sản của nhà đầu tư bị xóa sổ.
Theo báo cáo, các nhà nghiên cứu blockchain phát hiện 8 ví liên quan đến người tạo token đã rút khoảng 99 triệu USD tiền số. Davis nói ông nắm gần 100 triệu USD sau cú sụp nhưng phủ nhận mọi hành vi sai trái.
Ông Milei sau đó đã xóa bài đăng và phủ nhận quan hệ với LIBRA. Ông khẳng định đã hành động với thiện chí và rút lại sự ủng hộ sau khi biết thêm về dự án.
Phản ứng của Phủ Tổng thống và triển vọng pháp lý
Trong một tuyên bố chính thức, Văn phòng Tổng thống cho biết thẩm phán đã chấp thuận đề nghị đình chỉ vụ án của công tố viên vì các hành vi được xem xét không cấu thành tội phạm. Cơ quan này mô tả cuộc điều tra — được mở trước cuộc bầu cử giữa kỳ năm 2025 của Argentina — là nỗ lực nhằm làm tổn hại uy tín của ông Milei trong năm bầu cử.
Tuy nhiên, vụ việc có thể chưa khép lại hoàn toàn.
Công tố viên Eduardo Taiano, người đề nghị đình chỉ vụ án, được dự báo sẽ không kháng cáo. Hồi tháng 7, thẩm phán đã loại các nhà đầu tư từng tham gia vụ kiện với tư cách nguyên đơn, và một tòa phúc thẩm đã giữ nguyên quyết định này vào tháng 9.
Nhóm nhà đầu tư đó đã khiếu nại việc bị loại trước Tòa án Giám đốc thẩm hình sự liên bang. Nếu được phục hồi tư cách nguyên đơn, họ có thể kháng cáo quyết định đình chỉ vụ án.
Các mốc chính và con số đáng chú ý
- 14/2/2025: ông Milei quảng bá LIBRA trên X, nói token sẽ hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ tại Argentina.
- Tháng 2/2025: LIBRA ra mắt rồi sụp đổ; CoinDesk công bố các tin nhắn liên quan đến Davis.
- Khoảng 5 USD: mức giá đỉnh mà LIBRA từng đạt trước khi mất hơn 95% giá trị.
- Hơn 250 triệu USD: tài sản nhà đầu tư bị xóa sổ sau cú lao dốc.
- Khoảng 99 triệu USD: lượng tiền số mà 8 ví liên quan đến người tạo token đã rút.
- 11 người: số người được xóa cáo buộc, gồm ông Milei, bà Karina Milei, Hayden Davis, Mauricio Novelli và Julian Peh.
- Tháng 7 và tháng 9: thời điểm các nhà đầu tư bị loại khỏi vai trò nguyên đơn và tòa phúc thẩm giữ nguyên quyết định.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao tòa án Argentina hủy điều tra Tổng thống Milei?
Thẩm phán Marcelo Martínez de Giorgi kết luận việc ông Milei quảng bá LIBRA không cấu thành hành vi lừa đảo. Ông thừa nhận sự ủng hộ của tổng thống có thể khiến đợt phát hành có tác động lớn hơn, nhưng cho rằng bài đăng trên mạng xã hội và việc token sụp đổ là chưa đủ nếu không có bằng chứng về một sự dối trá cụ thể.
LIBRA mất giá bao nhiêu và thiệt hại ra sao?
LIBRA từng tăng lên khoảng 5 USD trước khi mất hơn 95% giá trị (phần thân bài nêu mức giảm hơn 90%), khiến hơn 250 triệu USD tài sản của nhà đầu tư bị xóa sổ. 8 ví liên quan đến người tạo token đã rút khoảng 99 triệu USD tiền số.
Những ai được xóa cáo buộc trong vụ việc?
Tổng cộng 11 người, trong đó có Tổng thống Javier Milei, em gái ông là Karina Milei, doanh nhân Hayden Davis, nhà vận động hành lang Mauricio Novelli và Giám đốc điều hành KIP Protocol Julian Peh. Không ai trong số này từng bị thẩm vấn chính thức.
Vụ việc đã khép lại hoàn toàn chưa?
Chưa hẳn. Công tố viên Eduardo Taiano được dự báo sẽ không kháng cáo, nhưng nhóm nhà đầu tư từng là nguyên đơn đã bị loại khỏi vụ án vào tháng 7 và đang khiếu nại lên Tòa án Giám đốc thẩm hình sự liên bang. Nếu được phục hồi tư cách, họ có thể kháng cáo quyết định đình chỉ.
Ông Milei và Phủ Tổng thống phản hồi thế nào?
Ông Milei đã xóa bài đăng, phủ nhận quan hệ với LIBRA và nói đã hành động với thiện chí, rút lại ủng hộ khi biết thêm về dự án. Văn phòng Tổng thống khẳng định tòa chấp thuận đề nghị đình chỉ vì hành vi được xem xét không cấu thành tội phạm, đồng thời cho rằng cuộc điều tra mở trước bầu cử giữa kỳ 2025 là nhằm làm tổn hại uy tín của ông trong năm bầu cử.
Dịch và biên tập lại theo nguồn: CoinDesk Finance
Theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 09/09/2025 của Chính phủ về việc thí điểm triển khai thị trường tài sản số tại Việt Nam, Tienmahoa.Net hiện chỉ cung cấp thông tin cho độc giả quốc tế và không phục vụ người dùng tại Việt Nam cho đến khi có hướng dẫn chính thức từ cơ quan chức năng.
