Tóm tắt
Giao dịch bitcoin kháng lượng tử là loại giao dịch được chuẩn bị bằng phương pháp bảo vệ trước nguy cơ máy tính lượng tử đủ mạnh có thể phá khóa. StarkWare cho biết một tuần lập trình với sự hỗ trợ của AI (trí tuệ nhân tạo) đã giảm chi phí GPU (bộ xử lý đồ họa) ước tính để chuẩn bị một giao dịch như vậy từ khoảng 320 USD xuống 66 USD. Mức giảm đến từ việc tăng tốc quá trình tìm kiếm lời giải phù hợp. Phương pháp này có thể giúp những người nắm bitcoin đủ điều kiện di chuyển tiền nếu máy tính lượng tử đe dọa khóa công khai (địa chỉ nhận tiền có thể chia sẻ công khai) đã lộ trước khi Bitcoin có bản sửa rộng hơn. Nó không đòi hỏi Bitcoin phải nâng cấp. Tuy nhiên, mốc 66 USD mới chỉ là ước tính từ thử nghiệm tính toán, chưa được chứng minh trong một giao dịch khác được khai thác trên Bitcoin. Phương pháp cũng yêu cầu gửi giao dịch trực tiếp đến thợ đào và không bảo vệ được những đồng coin có khóa công khai đã lộ.
Nội dung chi tiết
StarkWare giảm chi phí nhờ AI
Một tuần lập trình với sự hỗ trợ của AI đã đưa chi phí GPU ước tính để chuẩn bị một giao dịch bitcoin kháng lượng tử xuống còn 66 USD, từ mức khoảng 320 USD, theo StarkWare, công ty đứng sau nghiên cứu.
Con số trước đó đến từ một giao dịch được khai thác trên Bitcoin vào tháng 8. Việc chuẩn bị giao dịch này mất khoảng 3.100 giờ tính toán trên một cụm khoảng 100 bộ xử lý đồ họa (GPU). Mức 320 USD là chi phí cho phần tính toán trước khi giao dịch đến Bitcoin, tách biệt với phí trả để đưa giao dịch lên blockchain.
GPU là bộ xử lý đồ họa, loại chip được dùng rộng rãi cho tính toán song song và khai thác tiền mã hóa.
StarkWare sau đó mở mã nguồn cho một cuộc thi. Người tham gia, nhiều người làm việc với công cụ lập trình AI, cố gắng giúp quá trình tìm kiếm các lời giải khả thi diễn ra nhanh hơn. Bảng xếp hạng cho thấy bài nộp dẫn đầu kiểm tra khoảng 881 triệu ứng viên mỗi giây, so với khoảng 146 triệu của mã khởi đầu trên cùng một GPU chuẩn đánh giá.
Vì sao điều này quan trọng với Bitcoin?
Công trình này giải quyết một mối đe dọa tiềm tàng trong tương lai đối với Bitcoin. Một máy tính lượng tử đủ mạnh có thể dùng khóa công khai đã lộ của ví để suy ra khóa riêng và đánh cắp coin. Phương pháp của StarkWare bổ sung một dạng bảo vệ dựa trên hàm băm (hash), thứ được kỳ vọng có thể chống lại kiểu tấn công đó. Nó nằm trong các quy tắc hiện hành của Bitcoin, nên việc thử nghiệm không đòi hỏi mạng phải phê duyệt một nâng cấp.
Khóa công khai là địa chỉ dùng để nhận tiền, có thể chia sẻ công khai; khóa riêng là chìa khóa bí mật kiểm soát số coin. Hàm băm là thuật toán biến dữ liệu thành một chuỗi ký tự cố định, thường được dùng để bảo vệ tính toàn vẹn.
Như vậy, phương pháp này là một lựa chọn khẩn cấp để di chuyển những coin đủ điều kiện nếu mối đe dọa lượng tử xuất hiện trước khi Bitcoin áp dụng một bản sửa rộng hơn. Dùng nó trên diện rộng sẽ rất tốn kém ở mức 320 USD chi phí tính toán mỗi giao dịch — và một hóa đơn thấp hơn có thể khiến lựa chọn này thực tế hơn.
Đọc thêm: Bitcoin kháng lượng tử giờ có thể thực hiện mà không cần soft fork, nhưng tốn 200 USD mỗi lần, nghiên cứu mới cho thấy
Soft fork là một bản nâng cấp tương thích ngược của Bitcoin, trong đó các node (nút mạng) cũ vẫn chấp nhận các block mới nếu tuân thủ quy tắc cũ, dù mạng có thêm quy tắc mới.
Mốc 66 USD vẫn là ước tính
Con số 66 USD vẫn là một ước tính rút ra từ thử nghiệm tính toán. Mã cải tiến chưa được chứng minh bằng việc chuẩn bị một giao dịch khác được khai thác trên Bitcoin.
Nếu áp dụng các tốc độ tăng được hiển thị trên trang cuộc thi cho bảng phân tích chi phí 320 USD đã liệt kê, kết quả là khoảng 83 USD, theo tính toán của CoinDesk. Trang này nói rằng các lần chạy lập kỷ lục sau đó vượt xa các phép đo đó, nhưng không cho thấy kết quả nào đưa ước tính giao dịch xuống 66 USD.
Những giới hạn cần lưu ý
Ngoài chi phí, phương pháp này còn có những giới hạn khác. Các giao dịch loại này phải được gửi trực tiếp đến một thợ đào vì chúng không đi qua mạng theo cách thông thường. Chúng cũng không bảo vệ những coin có khóa công khai đã lộ — nhóm mà kẻ tấn công lượng tử sẽ nhắm tới đầu tiên.
Các số liệu chính
- Chi phí ước tính trước đây: khoảng 320 USD cho phần tính toán chuẩn bị giao dịch.
- Chi phí ước tính mới: 66 USD, theo StarkWare.
- Giao dịch tham chiếu được khai thác trên Bitcoin vào tháng 8.
- Thời gian tính toán ban đầu: khoảng 3.100 giờ.
- Quy mô cụm GPU ban đầu: khoảng 100 GPU.
- Tốc độ bài nộp dẫn đầu: khoảng 881 triệu ứng viên/giây.
- Tốc độ mã khởi đầu: khoảng 146 triệu ứng viên/giây trên cùng GPU chuẩn.
- Ước tính từ CoinDesk khi áp tốc độ cải thiện vào bảng chi phí 320 USD: khoảng 83 USD.
Câu hỏi thường gặp
Chi phí 66 USD đã được chứng minh trong một giao dịch bitcoin thực tế chưa?
Chưa. Đây là ước tính từ thử nghiệm tính toán, chưa được chứng minh trong một giao dịch khác được khai thác trên Bitcoin.
StarkWare đã giảm chi phí bằng cách nào?
Công ty mở mã nguồn cho một cuộc thi; người tham gia dùng công cụ AI để tăng tốc tìm kiếm lời giải, đạt khoảng 881 triệu ứng viên mỗi giây so với khoảng 146 triệu của mã khởi đầu.
Phương pháp này có cần Bitcoin nâng cấp không?
Không. Phương pháp phù hợp với các quy tắc hiện hành của Bitcoin, nên không cần mạng phê duyệt một nâng cấp.
Hạn chế chính của phương pháp là gì?
Giao dịch phải được gửi trực tiếp đến thợ đào thay vì đi qua mạng theo cách thông thường, và phương pháp không bảo vệ được coin có khóa công khai đã lộ.
Phương pháp này có thể được dùng khi nào?
Nó là lựa chọn khẩn cấp để di chuyển coin đủ điều kiện nếu mối đe dọa lượng tử đến trước khi Bitcoin có bản sửa rộng hơn.
Nguồn: CoinDesk Bitcoin
Theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 09/09/2025 của Chính phủ về việc thí điểm triển khai thị trường tài sản số tại Việt Nam, Tienmahoa.Net hiện chỉ cung cấp thông tin cho độc giả quốc tế và không phục vụ người dùng tại Việt Nam cho đến khi có hướng dẫn chính thức từ cơ quan chức năng.
